28. Selanik Belgesel Film Festivali, multimedya sanatçısı Bill Morrison’a belgesel sanatına yaptığı katkılardan dolayı Altın İskender Onur Ödülü verdi. Morrison festival kapsamında ayrıca “Gizli Çerçeveyi Ortaya Çıkarma” başlıklı bir ustalık sınıfı gerçekleştirdi.

The New York Times tarafından “kayıp filmlerin şairi” olarak tanımlanan Morrison, ustalık sınıfında kısmen hasar görmüş görüntülerden oluşturduğu çalışmalarından seçilmiş bölümler sundu. Arşivleri ortaya çıkarma ve kurtarma çalışmalarıyla tanınan sanatçı, özellikle nitrat bazlı filmlerden yararlanarak hazırladığı belgeselleriyle dikkat çekiyor.

“Ressam olarak işe başladım, ancak sonunda üç boyutlu bir sanat formu olan sinemaya yöneldim. Cooper Union’daki profesörüm, seçkin animasyoncu, ressam ve fotoğrafçı Robert Breer’in çalışmaları beni büyüledi. Hayal gücünü ve ilham kaynaklarını bir araya getirerek iki paralel gerçeklik kurmak için fotoğraf sanatını kullanıyordu” diyen Morrison, deneysel sinemaya yönelmesinde Ken Jacobs’un eserlerinin de etkili olduğunu belirtti.

Sanatçı ayrıca Library of Congress’in 1896–1912 yılları arasından kalma kağıt baskı film koleksiyonuyla tanışmasının çalışmalarını derinden etkilediğini ifade etti. Morrison, nitrat filmlerde zamanla oluşan bozulmaların yarattığı estetik etkiyi de örneklerle anlattı.

Ustalık sınıfında bir boksör ile bir Sufi dansçıyı konu alan iki nitrat bazlı filmden bölümler sunan Morrison, 1899’da Brooklyn Bridge’den geçen bir tramvayın önünde çekilmiş arşiv görüntülerini kullandığı Outerborough (2005) adlı filminden kesitler de paylaştı. Ayrıca 1930’da gangster Al Capone’un serbest bırakılmasını bekleyen kalabalığı konu alan Release (2010) filmine de yer verdi.

Morrison, “Geçmişte bu görüntülere ulaşmak neredeyse imkânsızdı. Bugün ise son derece hassas filmleri modern tarayıcılarla dijitalleştirebiliyoruz. Düzenli olarak Kongre Kütüphanesi’ne gidiyor ve bu materyallerden nasıl filmler üretilebileceğini düşünüyorum” dedi.

Morrison, bu görüntüleri yalnızca arşiv malzemesi olarak değil, aynı zamanda metaforik bir anlatım aracı olarak kullandığını belirterek şunları söyledi: “Bu görüntülerde kayıp ruhlar ya da çatlakların içinde varlığını sürdüren unsurlar gibi daha geniş, belki de metafizik bir kavramı ortaya çıkarmaya çalışıyorum. Korunmadıkları sürece bu filmleri yalnızca bir kez izleyebiliyoruz. Bu yönüyle filmler insanlık için de bir metafora dönüşüyor.”

Ustalık sınıfına katılan Aristotle University of Thessaloniki Sinema Bölümü öğrencileri, etkinliğin son derece öğretici ve ilham verici olduğunu belirtti.

Haber Kaynağı:https://www.cumhuriyet.com.tr/kultur-sanat/bill-morrison-a-altin-iskender-onur-odulu-2486272

Düzenleme: 13.03.2026 14:39